Bölümler
Son Eklenenler
Son Eklenen Fotoğraf
İçerik Ortaklarımız
Ana Sayfa
> Yazarlarımız > Her öğrenciye aynı eğitimi vermek yanlış
Her öğrenciye aynı eğitimi vermek yanlış
Bu hafta sizi Çin asıllı, yetmiş küsur yıldır Amerika’da yaşayan bir bilge adamla tanıştıracağım. Adı Nelson Kiang. Yetmiş altı yaşında. Dünyanın en prestijli iki üniversitesi olan Harvard ve MIT’de (Massachusetts Institute of Technology) farklı iki alanda yıllarca profesörlük yapmış. İşitme fizyolojisinde önemli çalışmalara imza atmış, bu sahada hocaların hocası olarak kabul ediliyor, aynı zamanda elektroniği tıbba ilk uygulayanlardan.
Daha önce dört kez gelmiş Türkiye’ye. Son ziyaretini Fatih Üniversitesi Mütevelli Heyeti Üyesi ve Uluslararası Üniversiteler Birliği’nin Başkanı Prof. Ali Şerif Tekalan’ın davetlisi olarak yaptı. Türk eğitimcilerle birlikte Azerbaycan ve Gürcistan’ı ziyaret ettikten sonra, Kırgızistan için uçağa binmeden hemen önce konuştuk. Türk eğitim gönüllülerinin dünyanın dört bir yanında açtıkları okulları görecek ve çok tecrübeli bir eğitimci olarak bu müesseselerle ilgili objektif değerlendirmeler yapacaktı. Bir gazeteci olarak gündemin dayattığı kısır bir alanda sıkıştığımı hissederim bazen. O açıdan Nelson Kiang ilaç gibi geldi bana. Söylediklerinin belki haber değeri yok; ama ufuk açıcı. Sorularımıza kesin cevaplar aramaya, siyah ve beyaz keskinliğinde düşünmeye öylesine koşullandırılıyoruz ki, “beklediğimiz cevap hiç ummadığımız bir yerden gelebilir” diyen bilgi şığı bu müstesna insanı sizlerle paylaşmadan edemedim.
Asıl branşınız beyin fizyolojisi; ama her konuyla ciddi düzeyde ilgilendiğinizi biliyorum. En çok neyi anlamaya çalışıyorsunuz?
Her şeyi. Bunu yapabildiğimi zannetmiyorum, sadece deniyorum. Dünyayı daha iyi bir hale getirebilmek için sahip olduğumuz bilgiyi mümkün olduğunca fazla insana ulaştırmamız lazım. Bunlar sadece fizik, kimya, matematik gibi teknik konular değil. İnsanlar neden belirli şekilde davranıyorlar? Neden bazı insanlar şiddet taraftarı? Bir teröristi eğitirseniz beyin kimyasalları değişir ve onu terörist olmaktan çıkartabilirsiniz. Herkesin beyni farklıdır. Çünkü farklı şeyler öğrenmişlerdir. Cerrahi operasyon yapmadan o anda beynin hangi kısımlarının çalıştığını öğrenmek mümkün. Sizi fMRI veya PET uygulamak için bir makineye koysak ve bir hikaye anlatsak beyninizin farklı kısımlarının, bir yerinize bir şey batırsak farklı kısımlarının çalıştığını göreceğiz. Bu makine nasıl çalışır? Sihirle mi? Hayır. Teknik açıdan bu cihazların temelleri fizikçiler tarafından atılmıştır. Fizikçilerin beyinle alakası yokmuş gibi gözükür, ama fizikçiler olmadan beyni anlayamayız. Bu makineler bize bir şey öğrendiğimizde beynimizin nasıl değiştiğini söylerse, fizikçilerle birlikte biyologlar da bu soruya cevap verecek ve sinirlenince beynimizde ne olduğunu bir gün bulacağız. Her yeni nesle bu tür konuları öğretirseniz, bazıları bu hazır bilgiye yeni şeyler ekleyeceklerdir. Bir alanın sorunlarına cevap olacak şey, tamamen farklı bir alandan gelebilir. Bütün bilgiler birbiriyle bağlantılıdır. Bu nedenle beyni anlamak için sadece beyinle alakalı çalışmalar yapmanız yeterli değil. Değişik alanlarda çalışmalısınız. Mesela SARS dünyada sekiz yüz insanın ölümüne yol açtı. Gripten her yıl Amerika’da 20-30 bin kişi ölüyor. SARS’tan ölenin kaç katı! Her yıl grip virüsleri değişiyor. Henüz ortaya çıkmamış bir hastalık için acaba nasıl aşı üretilebilir? Bu sorunun cevabı sadece biyolojide değil.
Öyleyse virüsün kaynağını mı bulmak lazım?
Grip virüsünün kaynağı genellikle Çin’dir. Çin’den Hong Kong’a, Hong Kong’dan da dünyanın kalan kısmına yayılıyor. Virüsün yolculuğu aylar sürüyor. Çin’de virüsün ortaya çıktığını bilirseniz, Amerika’da ona karşı aşı geliştirmek için aylarınız var. Virüsler sosyal etkileşimler sonucu yayılıyor. İnsanların sosyal hareketliliklerini ve yanlarında ne taşıdıklarını anlayabilirsek başka sorular sorabiliriz. Mesela hangi insanların hangi dili konuştuğunun haritasını çıkarır ve hangi dillerin hangi dil ailelerinden geldiğine bakarsanız, bunların gelişimini haritada detaylı şekilde gösterebilirsiniz. Bu bölgelerde yaşayan insanların DNA’larının haritasını çıkarırsanız, bu harita, dillerle ilgili haritaya çok benzeyecektir. Bir grup dilbilimci var, DNA hakkında hiçbir şey bilmiyorlar. DNA üzerinde çalışan insanlar var, bunlar da diller hakkında hiçbir şey bilmiyorlar. Bu iki farklı grubun haritaları neredeyse aynı.
Çok şaşırtıcı değil mi?
Aslında şaşırtıcı değil. Çünkü dili kullanan da DNA’ya sahip olan da insanlar. İki farklı bilgi türünden yola çıkarak aynı sonuca varabiliyoruz. Yeni nesiller ortaya çıktıkça diller de değişiyor. Diller nasıl düşündüğünüzün ifadesi olduğu için düşüncelerin nasıl geliştiğini öğrenebiliriz. Farklı fikirler tarihsel olarak kaynaklarına gidilerek incelenebilir. Farklı dillerin, farklı düşüncelerin kaynağı nedir niye sorarsanız, DNA ile ilgili çalışmalar bu soruları cevaplamanıza yardımcı olacaktır. DNA sadece bir maddedir. O zaman düşüncenin evrimi hakkında, gelişimi, değişimi hakkında size yardımcı olacak olan kimyacılardır. Bu nedenle birçok alanla ilgiliyim. Çünkü bir soruya cevap, tamamen farklı bir alandan gelebilir.
Şu an modern tıbbın tedavi edemediği birçok rahatsızlık var. Hastalar bu durumda şifalı bitkilere yöneliyorlar.
Tıbbi bitkiler birçok maddenin bir araya gelmesinden oluşuyor. Bu binlerce maddeden hangisi hastalığımıza çare oldu, hangisi iyileşmemizi sağladı bilemiyoruz. Halk tıbbının bilimsel tıbba nasıl yerleştirilebileceği çok önemli bir problem. İlaç firmaları halkın kullandığı bu komplike maddeleri araştırmaya başladılar. Büyük boynuzlu hayvanlar var, boynuzları halk tarafından şifa amacıyla kullanılıyor. Ama bu hayvanlar yok oluyorlar. Bakıyoruz ki, sorun başka yerde, çözüm başka yerde. Aynı şey bitkiler için de geçerli. Brezilya’da tarla yapmak için ağaçları kestiler. Ama tropik ormanlar, muhtemel ilaçları içeriyordu. Kanserin tedavisi o kesilen ağaçlarda olabilirdi.
Bir yandan her şeyin her şeyle olan ilgisini fark etmek, bir yandan da hiçbir şeyin tam olarak öğrenilemeyeceğini hissetmek... Dengeyi nasıl kuracağız?
Vücudunuzdaki organlar birbirleriyle uyum içinde çalışmıyorlarsa hasta olursunuz. Üzerinde durmamız gereken şey, sosyal düzende de bu uyumu temin etmek. Ancak bu şekilde insanların birbirleriyle savaşmasını önleyebiliriz. Yoksa vücudun kendi yapılarını tanımayıp antikor üretmesi sonucunda gelişen otoimmün hastalıkların ortaya çıkması gibi olur. Otoimmün hastalıklar iç savaş gibidir. Bu hastalıklarda söz konusu olan durumlar, sosyal örgütlerin yapılanmasında da geçerlidir. Mesela Birleşmiş Milletler’in yapısının değişmesi için oy kullanan insanlar, vücudun yapısı hakkında bir şey bilmezler. Aynı şekilde fizyoloji uzmanlarının vücutla alakalı bilgilerine politikacılar, bankacılar, ekonomistler sahip değildirler. Bir alandaki bilgi, başka bir alana ışık tutuyor. O yüzden okullarda, bütün alanlarda eğitim verilmesi gerekir. Çünkü bir alana çözüm başka bir alandan gelebilir.
Her şeyi bilmek mümkün değil. Bu belirsizlik içinde nereye tutunacağız?
Belirsizlik sadece detaylardadır. Mantığın ve matematiğin kullanılması her şeye çözüm olabilir. Çayınıza şeker attığınızda şeker çayın içinde nasıl dağılırsa aynı şey elektrik için de bilginin yayılması için de geçerlidir. Bir dedikodunun nasıl yayıldığını öğrenirseniz, bir fabrikadan çıkan gazların havayı nasıl kirlettiğini anlayabilirsiniz. Sosyal bilimlerde, kimyadaki, matematikteki kurallar geçerlidir. Tıbbı anlayabilmek için de sosyal bilimlerdeki genel kaideleri anlamak lazım. Eğitimde yapacağımız şey, her şeyi en ince ayrıntısına kadar öğretmek değil, her alanla ilgili genel fikirler vermek. Günümüzde eğitimin en büyük problemi, bütün öğrencilere aynı tarzda eğitim verilmeye çalışılmasıdır. İyi bir öğretmen, öğrencilerini iyi tanımaya çalışır. Çünkü her öğrencinin değişik bir öğrenme stili vardır. Hocalar önce öğrencinin en iyi hangi yolla öğrendiğini tespit etmeli, nasıl eğitim vereceklerini ona göre ayarlamalılar. Dünyanın her yerindeki yüzlerce Türk okulunda verilen eğitim herkesin kabul ettiği standart eğitim, yani size anlatmaya çalıştığım şekilde değil. Profesör Tekalan beni uzun yıllardır tanıyor ve eğitimle ilgili görüşlerimi biliyor. Bu görüşlerim acaba ‘bu Türk okullarında uygulanabilir mi’ diye beni çağırdı. Benim fikirlerim, tecrübelerim var, ama beş yüz tane okulum yok.
Amerikan eğitim sisteminde neden sizin fikirlerinizi dikkate almıyorlar?
İyi bir fikrinizin olması bunun hemen herkese yayılacağı anlamına gelmez. Mesela sonsuzdan fazla olan sayılar yüzyıl önce bulunmuş, bunu birçok insan hl bilmiyor. Okullarda çocuklara öğretmiyorlar. Çünkü öğretmenlere de öğretilmedi. Geçmişte sonsuzdan fazla sayıların olmadığı iddia edilmişti. Ama günümüzde bu bilgi, elektrik mühendisleri tarafından, örneğin cep telefonunuzun yapımında kullanılıyor. Bu bilgi kullanılmasa, birçok elektronik alet, örneğin televizyon geliştirilemezdi.
Günde 3 saat uyuyor iki kitap bitiriyor
Prof. Kiang, Konfüçyüs’ün fikirlerine göre büyütülmüş; ama kendi ifadesiyle bir Müslüman gibi yaşıyor. Sigara ve alkol kullanmıyor. Az yemek yiyor, her gün sadece 3 saat uyuyor, birden fazla kitabı okuyup bitiriyor. Başkalarıyla beraber olduğunda onlarla faydalı sohbetler yaparak bir şeyler öğrenmeye ve aynı anda öğretmeye çalışıyor. Bunu yapamazsa eline geçirdiği bir kitabı, gazeteyi okuyor, o da olmadı, 3-5 dakikalığına şekerleme yapıyor. İlerlemiş yaşına rağmen çok dinç. İki senede bir pasaportunun sayfalarını dolduracak ölçüde çok seyahat ediyor. Yılda birkaç defa Çin’e gidiyor. Çin Tıp Birliği’nin ve Şanghay’daki Fudan Üniversitesi’nin danışmanı, 3 farklı üniversitenin de onursal profesörü. Sadece tıpla, elektronikle değil, eğitimle, bilim tarihiyle, kütüphanecilikle, uluslararası ilişkilerle, istatistikle, matematikle, fizikle, kısacası her şeyle ilgileniyor.
Doktorlar gelecekte DNA’nıza bakıp ilaç yazacak
Konferanslarınızda neler anlatıyorsunuz?
Bazen tıp, biyoloji, bazen uluslararası ilişkiler hakkında konuşuyorum. İnsanlar neden savaşıyorlar? Niye bazı ülkeler zengin, bazı ülkeler fakir? Bu soruların cevapları tamamen farklı alandan gelebilir. Bütün doktorlar bilir ki, bir ilaç bütün hastalara yaramaz. Doktorun yazdığı ilaç sizi iyileştirebilir de, öldürebilir de. Aynı ilaç farklı insanlarda farklı etkilere yol açar. Gelecekte doktor sizin DNA’nıza bakarak diyecek ki bu ilaç sizi iyileştirir. Yani tıbbın amacı tedaviyi bireyselleştirmek. Bazı ilaçların geri çekilmesi ile alakalı bazı haberler gazetelerin ilk sayfalarında yer aldı. Vioxx gibi romatizma tedavisi için kullanılan ilaçları kullanan bazı kişilerin kalp krizinden öldükleri ortaya çıktı. İlaç firmaları bu ilaçları piyasadan çekmek ve onlarca milyon dolar tazminat ödemek zorunda kaldılar. Belki bu ilaçlar birçok insana yarayacaktı. Eğer DNA’nızı bilselerdi, size uygun olan ilacı verecekler, başkasına uygun olmayacağı için vermeyeceklerdi.
AaramaMerkezi
AboneMerkezi
Yazarlarımız
Anketlerimiz
Özel Bölümlerimiz
ÖSS baştan aşağı değişiyor
Mayıs 2008
| Pzr | Pzt | Sa | Ça | Pe | Cu | Cts |
| 1 | 2 | 3 | ||||
| 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 |
| 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 |
| 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 |
| 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
SosyalAğlarımız
Visit Psikoloji ve Egitim Kariyerim
|
| PsikoKariyer grubuna kayıt ol |
| Bu grubu ziyaret et |
..ve Reklamlar
Psiko-Dan.com; Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik Blogu
Ana Sayfa -Hakkımızda-Blog - Haber Merkezi - Eğitim Bilimleri Merkezi - Kariyer Merkezi - Rehberlik Merkezi - Psikolojik Danışma Merkezi - Sağlık Bilgisi - Güncel Konular - Hayat Bilgisi - Öyküler - Yazarlarımız - Bir Rehber Öğretmenin Anıları - Psikoloji Özel Bölümü - Kitaplık - Ruh Sağlığı Özel Bölümü - Testler, Envanterler - Fotoğraf Albümü - Linkler - İletişim
UYARI: Site içerisinde geçen her tür bilgi ve yaklaşım sadece okuyucuyu bilgilendirmek amacıyla kullanılmıştır.Site içerisinde geçen ilaç kullanımı ve hastalıklara yönelik tedavi yaklaşımları tamamıyla teori amaçlıdır ve profesyonel bir kurum ya da uzman bir doktor gözetiminde olmadan uygulanması sakıncalıdır.Bu konuda doğabilecek sorunlarda sitemiz hiçbir sorumluluk kabul etmeyecektir. Bilgilerinize sunarız.
Psiko-Dan.com "Psikolojık Danışma ve Rehberlik Blogu"
Psiko-Dan.com "Psikolojık Danışma ve Rehberlik Blogu"
